Kritik Uyarılar
- Gıybet, toplumda fitneye ve düşmanlığa yol açabilecek tehlikeli bir günahtır. Müslümanlar, gıybetten şiddetle kaçınmalı ve başkalarının gıybet etmesine de engel olmalıdır.
Mezhep Görüşleri
Diyanet
Hüküm: Gıybet haramdır.
Diyanet İşleri Başkanlığı'nın yayınlarında gıybetin haram olduğu ve büyük günahlardan sayıldığı belirtilmektedir. Gıybet eden kişinin tövbe etmesi ve helallik alması gerektiği vurgulanır (diyanet.gov.tr).
Hz. Peygamber'in (s.a.v.) Gıybete Karşı Uyarısı
"Bir gün Hz. Peygamber (s.a.v.) ashabına, 'Gıybetin ne olduğunu biliyor musunuz?' diye sordu. Ashab, 'Allah ve Resulü daha iyi bilir' dediler. Hz. Peygamber (s.a.v.), 'Gıybet, kardeşini hoşlanmadığı bir şeyle anmandır' buyurdu. Orada bulunanlardan biri, 'Ya kardeşimde o söylediğim şey varsa?' diye sordu. Hz. Peygamber (s.a.v.) şöyle cevap verdi: 'Eğer söylediğin şey onda varsa gıybet ettin; yoksa iftira ettin.' Bu olay, gıybetin ne kadar ciddi bir günah olduğunu ve Müslümanların bundan kaçınması gerektiğini açıkça göstermektedir."
oruçken gıybet etmenin hükmü nedir Hakkında Hüküm:
Gıybet, bir kişinin arkasından hoşlanmayacağı şeyleri konuşmak demektir ve İslam'da kesinlikle yasaklanmıştır. Kur'an-ı Kerim'de gıybet, ölmüş bir kardeşinin etini yemeye benzetilerek ne kadar iğrenç bir davranış olduğu vurgulanmıştır (Sorularla İslamiyet). Oruçlu iken gıybet etmek ise, bu yasağın daha da önem kazanmasına neden olur.
- Gıybetin Hükmü: Gıybet haramdır ve büyük günahlardandır (TDV İslâm Ansiklopedisi, İslam ve İhsan).
- Orucun Durumu: Alimlerin çoğunluğuna göre gıybet etmek orucu bozmaz. Ancak orucun faziletini ve sevabını azaltır (İslam ve İhsan). Oruç sadece yemek ve içmekten uzak durmak değil, aynı zamanda kötü söz ve davranışlardan da uzak durmaktır.
- Tövbe ve Helalleşme: Gıybet eden kişinin tövbe etmesi ve gıybetini yaptığı kişiden helallik alması gerekir. Çünkü gıybet, kul hakkına girmektir (İslam Soru-Cevap, diyanet.gov.tr).
Özetle, oruçlu iken gıybet etmek orucu doğrudan bozmasa da, orucun manevi değerini zedelediği ve kul hakkına girildiği için şiddetle kaçınılması gereken bir davranıştır.